خوش آمدید — امروز یکشنبه ۲ مهر ۱۳۹۶

آشنایی با سازمان ها و ارگان های بین المللی صنعت هوانوردی

بازدید: 2699

تاریخچه ی صنعت هوانوردی

 

در سال 1919 و پیش از آغاز جنگ جهانی دوم، نمایندگان 33 کشور جهان در شهر پاریس گردهم آمدند و برای تدوین قوانین و مقررات ناوبری هوایی، کنوانسیونی را به امضا رساندند که به کنوانسیون پاریس مشهور شد. با امضای این کنوانسیون، نخستین نهاد بین المللی صنعت هوانوردی با نام کمیسیون بین المللی ناوبری هوایی (ایکان) تشکیل شد. اندکی بعد، در سال 1928 میلادی، با حضور نمایندگان 11 کشور جهان، کنوانسیون دیگری به نام کنوانسیون هاوانا به امضا رسید و تعداد نهاد های بین المللی هواپیمایی کشوری به دو نهاد افزایش یافت.

 جنگ جهانی دوم چندین سال به طول انجامید و در این مدت، کلیه ی فعالیت های اقتصادی، کشاورزی، صنعتی، و تجاری، تحت الشعاع جنگ قرار گرفت. صنعت هواپیمایی کشوری نیز از این امر مستثنی نبود؛ اما با وجود مشکلات متعدد و به رغم ناملایمات فراوان، فعالیت این صنعت هرگز متوقف نشد و هواپیمایی کشوری به حیات خود ادامه داد. پس از پایان جنگ، صلح و امنیت به تدریج جهان را فرا می گرفت و این امر رونق مجدد اقتصاد و تجارت را در پی داشت. در روزهای پس از جنگ، تقاضا برای جابه جایی بار افزایش یافته بود و این امر در روزهای پایانی جنگ، قابل پیش بینی بود؛ چرا که هواپیماها وسائل پرنده ی قدرتمندی بودند که می توانستند حجم زیادی از بار و مسافر را در مدت زمان بسیار کوتاهی جابه جا نمایند. نظم و یکپارچگی حاکم بر این صنعت نیز عامل دیگری بود که به توسعه ی هر چه بیشتر آن کمک می کرد.  

 از دو سال پیش از پایان جنگ جهانی دوم، کاملا عیان بود که صنعت هواپیمایی کشوری در اقتصاد جهان پس از جنگ، نقشی حساس و کلیدی خواهد داشت. همچنین، در آن روزها به نظر می رسید بسیاری از کشورها مایلند خدمات هواپیمایی کشوری را به صورت تجاری ارائه دهند. به همین دلیل، تعدادی از کشورهای صنعتی بحث هایی جدی را برای امضای توافق نامه های سیاسی و دیپلماتیک آغاز کرده بودند تا راه تجاری سازی این صنعت را در کشور خود هموار سازند. مهم ترین این کنفرانس ها، کنفرانس انگلیسی-آمریکایی کبک است که با حضور رئیس جمهور و نخست وزیر وقت ایالات متحده و بریتانیا در کشور کانادا برگزار شد. این مقامات در نظر داشتند یک نهاد بین المللی هوانوردی زیر نظر سازمان ملل متحد تشکیل شود تا تدوین قوانین هواپیمایی کشوری و نظارت بر اجرای آن را بر عهده گیرد. از طرفی، همگام با رشد صنعت حمل و نقل هوایی در دهه های آغازین سده ی گذشته، نیاز به یکپارچه سازی قوانین و مقررات هوانوردی روز به روز پررنگ تر می شد. به همین دلیل، در 11 سپتامبر سال 1944، از نمایندگان 55 کشور جهان دعوت شد تا برای توسعه ی مطلوب صنعت هواپیمایی کشوری، ایمن تر شدن پروازها، گسترش همکاری های بین المللی، و همچنین یکپارچه سازی استانداردهای هوانوردی در شهر شیکاگو گردهم آیند. این گرد همایی، که به پیمان شیکاگو معروف شد، دراول نوامبر همان سال برگزار شد و طی آن، موافق نامه ی تشکیل سازمان بین المللی هواپیمایی کشوری، ایکائو، نیز به امضای نمایندگان کشورهای حاضر در اجلاس رسید. به این ترتیب، مهم ترین نهاد   بین المللی صنعت هوانوردی بنیان نهاده شد و سازمان بین المللی هواپیمایی کشوری (ایکائو) متولد شد.

 از آن زمان، ایکائو با تدوین استانداردها و مقررات لازم، به اعضای خود کمک کرده است تا علاوه بر داشتن پروازهایی امن و ایمن، حفاظت از محیط زیست را نیز در سرلوحه ی اهداف خود قرار دهند. ایکائو هفتم دسامبر، مطابق با 17 آذر، را روز هواپیمایی کشوری نامگذاری کرده است و در این روز ضمن تبریک به اعضای خود، چشم انداز صنعت هواپیمایی کشوری را نیز تبیین می کند.

 

اتحادیه بین المللی فرودگاه ها

 

فرودگاه ها از با ارزش ترین زیر ساخت های جوامع پیشرفته محسوب می شوند و به دلیل برخورداری از پتانسیل های مختلف، در رشد اقتصادی کشور ها و کمک به ایجاد توسعه پایدار نقش مهمی دارند . ارزش و اهمیت  فرودگاه ها در دنیای امروز به حدی است که برخی کارشناسان،  فرودگاه ها را لوکوموتیو اقتصادی هر کشور توصیف می کنند و وجود فرودگاه های پررونق و کارآمد را عامل رشد  اقتصادی و توسعه‌ی پایدار می دانند. در جهان امروز، آمار ترافیک مسافری فرودگاه های هر کشور بیانگر میزان توسعه‌ی اقتصادی آن کشور است و حجم جابه جایی بار هوایی نیز نشانگر قدرت اقتصادی کشورهاست. وجود فرودگاه در مناطق مختلف، تاثیرات مستقیم و  غیر مستقیم فراوانی بر اقتصاد آن مناطق دارد که اشتغالزایی، کمک به رونق و توسعه‌ی صنعت گردشگری، و رونق صنایع و خدمات وابسته از مهم ترین آنهاست. فرودگاه ها معمولاً وسعت زیادی دارند و از بخش های متعددی تشکیل می شوند که این امر موجب می شود  مدیران فرودگاه ها برای تعامل بهتر با این بخش ها، و از طرفی صیانت از منافع خود رویکردهای مختلفی اتخاذ نمایند. در این راستا، یکی از این مهم ترین اولویت های مدیران فرودگاه های بزرگ، عضویت در نهادها و سازمان بین المللی مرتبط است. مدیران شرکت فرودگاه های کشور نیز، به تبع همین اصل، از همان سال های آغاز تاسیس شرکت، عضویت در نهادهای المللی صنعت فرودگاهی را در دستور کار قرار دادند و پس از عضویت در اتحادیه ی بین المللی فرودگاه ها شرکت در چند اجلاس منطقه ای، در سال 2004 میلادی برای نخستین بار، با تیمی متشکل از خبره ترین مدیران و کارشناسان شرکت در اجلاس جهانی این اتحادیه در اوکند نیوزلند شرکت کردند. گزارش زیر سیر تحولات نهادهای بین المللی فرودگاهی و ابعاد مختلف آن را مورد بررسی قرار داده و در پایان به نقش و جایگاه ایران در این اتحادیه ها پرداخته است.

سیر تحولات نهادهای بین المللی فرودگاهی 

نخستین اقدامات برای تشکیل یک نهاد بین المللی فرودگاهی، به سال 1948 باز می گردد. در این سال شورای اپراتوران فرودگاهی–که بعدها به اتحادیه بین المللی اپراتوران فرودگاهی–تغییر نام یافت، در واشنگتن. دی. سی ایالات متحده تاسیس شد. دو سال بعد، یک نهاد دیگر به نام اتحادیه فرودگاه های اروپای غربی در زوریخ سوئیس پا به عرصه نهاد و در سال 1962 اتحادیه فرودگاه های بین المللی غیر نظامی در شهر پاریس تأسیس گردید.. در سال 1970 شورای هماهنگی اتحادیه های فرودگاهی در ژنو بنیان نهاده شد تا سخنگو و نماینده‌ی سه اتحادیه مذکور در سازمان بین المللی هواپیمایی کشوری (ایکائو) و اتحادیه بین المللی حمل و نقل هوایی (یاتا) باشد.

یک سال بعد، ایکائو به شورای هماهنگی اتحادیه های فرودگاهی، اختیارات نظارتی اعطا کرد. در سال 1985 اتحادیه فرودگاه های اروپای غربی منحل شد و اعضای آن به اتحادیه فرودگاه های بین المللی غیر نظامی و اتحادیه اپراتوران فرودگاهی پیوستند. سال 1991 برای صنعت فرودگاهی، سالی متفاوت بود. در این سال، که نقطه عطفی در تاریخ حیات این صنعت به شمار می رود، دو اتحادیه مذکور با یکدیگر ادغام شدند و اتحادیه بین المللی فرودگاه ها را پایه گذاری کردند.

 در همان سال آغاز فعالیت، مقرر شد اتحادیه بین المللی فرودگاه ها، علاوه بر ساختمان مرکزی واقع در ژنو، شش دفتر منطقه ای نیز در آسیا، آفریقا، اروپا، آمریکای لاتین و حوزه‌ی کارئیب، آمریکای شمالی، و اقیانوسیه داشته باشد.

دفاتر منطقه ای نیز به ترتیب در شهرهای دهلی نو، قاهره، بروکسل، کاراکاس، واشنگتن، و ونکوور مستقر شدند. در همین سال ایجاد کمیته های دائمی جهانی اتحادیه‌ی بین المللی فرودگاه ها نیز به تصویب رسید و با فعالیت کمیته های منطقه ای نیز در همان زمینه های کاری کمیته های دائمی، موافقت شد.

در سال 1993 صندوق توسعه‌ی فرودگاه ها ایجاد شد. یک سال بعد برنامه ‌ِی شرکای تجاری جهانی اتحادیه بین المللی فرودگاه ها به تصویب رسید و در همین سال، دفتر ارتباط با ایکائو نیز در مونتریال کانادا افتتاح شد. در سال 2004 دفاتر مناطق آمریکای جنوبی و آسیا–اقیانوسیه به ترتیب به شهر مریدا و جزیره ی هنگ کنگ منتقل شدند. در سال 2006 دفاتر منطقه ای آسیا و اقیانوسیه با یکدیگر ادغام شدند. در سال 2007 دفتر منطقه ای اتحادیه بین المللی فرودگاه ها در کازابلانکا افتتاح شد و در سال 2008 خانم آنجلاگیتنس، مدیر کل جدید این اتحادیه، جایگزین آقای رابرت، جی، آرونسون، مدیر پرتلاش این اتحادیه شد .

 

یاتا

 

تاریخچه ی یاتا

انجمن بین المللی حمل و نقل هوایی (یاتا) در آوریل 1945 در شهر هاوانای کوبا تشکیل و جایگزین انجمن ترافیک هوایی بین المللی گردید که در سال 1919 به عنوان نخستین سازمان بین المللی خدمات هوایی، در شهر لاهه تشکیل شده بود. یاتا با 57 عضو از 31 کشور جهان، که عمدتا از اروپا و آمریکای شمالی بودند، کار خود را آغاز کرد و امروزه بیش از 230 شرکت هواپیمایی از 140 کشور جهان را در عضویت خود می بیند.

رسالت یاتا

انجمن بین المللی حمل و نقل هوایی (یاتا) اتحادیه ی بین المللی شرکت های هوایی است که دفتر آن در مونترال کانادا قرار دارد. رسالت یاتا راهبری صنعت هواپیمایی و کمک به رشد و توسعه ی آن در سطح بین المللی است. یاتا در حدود 230 عضو دارد که 93 درصد پروازهای برنامه ای را انجام می دهند. یاتا در 150 کشور جهان دارای 101 شعبه است. مدیرکل و رئیس هیات مدیره ی یاتا "جییوانی بسیگانی" است.

اعضای یاتا

اعضاء یاتا آن دسته ازشرکت‌های هواپیمایی هستند که پروازهای برنامه‌ای بین المللی انجام می دهند و کشور متبوع شان عضو رسمی ایکائوست. اعضای یاتا یا عضو فعالند یا عضو وابسته که هر دو گروه حق شرکت در جلسات یاتا را دارند، اما فقط اعضای فعال حق رأی دارند.

انجمن حمل و نقل هوایی (اتا) و انجمن حمل و نقل هوایی اروپا (ایتا) از زیر مجموعه های یاتا هستند که مقر آنها نیز شهر مونترال کاناداست.

اهداف یاتا

1)  کمک به رشد و توسعه ی حمل و نقل هوایی ایمن، منظم، و اقتصادی برای انتفاع عمومی و تشویق بازرگانی هوایی و بررسی مسائل مربوطه

2)  همکاری با سازمان هواپیمایی کشوری بین المللی (ایکائو) و دیگر سازمان های بین المللی صنعت هوانوردی برای افزایش یکپارچگی و هماهنگی.

3)  فراهم نمودن شرایط همکاری میان شرکت های هوایی، که به طور مستقیم یا غیر مستقیم در صنعت حمل و نقل هوایی بین المللی فعالیت می کنند.

www.iata.org

کمیته های یاتا