خوش آمدید — امروز یکشنبه ۲ مهر ۱۳۹۶

قانون هواپیمایی کشوری

بازدید: 580

1328/4/ قانون هواپیمایی کشوری مصوب 28
ماده 1- منظور از هواپیما که در این قانون ذکر می شود وسیله نقلیه ای است که بتواند در نتیجه عکس العمل هوا خود را در فضا
نگاهدارد.
ماده 2- این قانون مربوط به هواپیماهای کشوری است و شامل هواپیماهای نظامی نم یباشد.
ماده 3- دولت حق حاکمیت مطلق و انحصاری در فضای بالای آ بهای ساحلی آن را دارا م یباشد.
ماده 4- برای ایجاد و توسعه هواپیمایی کشوری دولت مکلف است:
الف- مؤسسات هواپیمایی کشوری را به منظور تأمین نیازمندی های حمل ونقل داخلی و خارجی مسافر و بار و محمولات پستی
تشویق نموده توسعه دهد.
ب- خطوط هوایی داخلی را به نحوی که نقاط مختلفه کشور بتواند از فواید آن بهره مند گردد تنظیم و فرودگاه های لازم را تأسیس
و وسایل مربوط به تأمین بی خطری پرواز هواپیماها را فراهم سازد.
ج- به مؤسسات هواپیمایی ایرانی مساعدت نماید تا سرویس های هوایی مورد نیاز کشور را به طریق غیرانحصاری تأسیس و دا ی ر
کند.
د- به منظور بسط و تقویت روابط اجتماعی و اقتصادی ایران با سایر کشورهای جهان ارتباط هوایی را بر اساس معامله متقابله برقرار
نموده و توسعه دهد.
1367 )- برای اجرای این قانون سازمان مستقلی به نام سازمان هواپیمایی کشوری وابسته به وزارت راه و /1/ ماده 5 (اصلاحی 25
ترابری 1 تأسیس می شود. سازمان دارای رییسی است که در عین حال معاون وزیر راه و ترابری نیز م ی باشد و به پیشنهاد وزیر راه و
ترابری و تصویب هیأت دولت برای مدت 3 سال به این سمت منصوب می شود، انتصاب مجدد وی به این سمت به روال فوق بلامانع
می باشد. سازمان مزبور در انجام وظایف خود از نظر مالی و استخدامی و اداری، طبق مقررات مربوط تحت نظر وزیر راه مستقلاً اقدام
می نماید و سازمان آن به موجب تصویبنامه هیأت وزیران تعیین م یشود 2
.
سازمان می تواند از محل درآمدهای قانونی خود در قالب بودجه های مصوب و در صورت وجود کسری از محل درآمدهای
عمومی کشور طبق مقررات استفاده نماید. وظایف عمده سازمان مزبور به قرار زیر م یباشد:
الف– ایجاد توسعه، بهره برداری و نگهداری فرودگاه ها و دستگاه های ناوبری و مخابراتی، رادیویی و تلگرافی و تلفنی که
مخصوص تنظیم رفت و آمد هواپیماها و تأمین ب یخطری پرواز لازم م یباشد و به طور کلی هر نوع نظارت و مساعدتی که به منظور
پیشرفت هواپیمایی کشوری و تأمین ب یخطری پرواز لازم باشد.
ب– نظارت در فعالیت هواپیمایی کشوری طبق مقررات مربوط به منظور جلوگیری از وقوع مخاطرات و ر قابت های مضره بین
متصدیان حمل ونقل هوایی و حفظ مصالح عمومی.
ج– تربیت متخصصین فنی هواپیمایی کشوری با هماهنگی دستگا ههای ذ یربط.
د– اهتمام در پیشرفت و توسعه هواپیمایی کشوری و تشویق صنایع مربوط.
مصوب 1353 اتخاذ شده است. « وزارت راه و ترابری » به « وزارت راه » از قانون تغییر نام « وزارت راه و ترابری » 1 – عبارت
2 - مقررات سازمانی، سازمان هواپیمایی کشوری در شرف تصویب م یباشد.
ه – مطالعات و تحقیقات علمی و فنی در مسا یل مربوط به هواپیمایی کش وری و ایجاد تسهیلات و تشویق افراد و مؤسسات
صلاحیت دار به انجام این امور و تهیه موجبات آن.
و– تهیه طرح موافقتنامه و قراردادهای هواپیمایی با دول خارجی که طبق مقررات به وسیله دولت تقدیم مجلس شورای اسلامی
می شود.
تبصره 1- سازمان هواپیمایی کشوری مجاز است در زمی نه های ایجاد و نگهداری و اداره فرودگاه ها ر أساً و یا با مشارکت
بخش های دولتی، تعاونی و خصوصی با رعایت اصل 44 قانون اساسی مبادرت به تأسیس شرکت بنماید.
تبصره 2- اساسنامه ها و آیین نامه های اجرایی این ماده حداکثر ظرف مدت شش ماه توسط سازمان هواپیمایی کشوری تهی ه و از
طریق وزارت راه و ترابری جهت تصویب به هیأت وزیران تسلیم خواهد شد 3
.
1347 )- شورایی به نام شورای عالی هواپیمایی کشوری در نخست وزیری تشکیل و دارای 11 نفر عضو به /2/ ماده 6 (اصلاحی 14
ترتیب زیر خواهد بود که برای مدت سه سال انتخاب م یشوند و انتخاب مجدد آنها بلامانع است 4
.
رییس کل هواپیمایی کشوری. (در حال حاضر رییس سازمان هواپیمایی کشوری)
یک نفر از اعضای عالی مقام هواپیمایی کشوری به انتخاب وزیر راه. (در حال حاضر وزارت راه و ترابری)
یک نفر از قضات عالی مقام به انتخاب وزیر دادگستری.
یک نفر از امرای نیروی هوایی شاهنشاهی به انتخاب وزیر جنگ. (در حال حاضر وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح)
یک نفر نماینده عال یمقام از وزارت اقتصاد به انتخاب وزیر اقتصاد. (در حال حاضر وزارت امور اقتصادی و دارایی)
یک نفر نماینده عال یمقام از وزارت کشور به انتخاب وزیر کشور.
یک نفر نماینده عال یمقام از وزارت امور خارجه به انتخاب وزیر امورخارجه.
3 - به قسمت آیی ننام هها و تصویبنام ههای این مجموعه مراجعه شود.
4 1359 وظایف شورا موقتا به شرح زیر تعیین و /12/ - به موجب قانون تفویض اختیارات و وظایف شورا یعالی هواپیمایی کشوری مصوب 27
تصویب گردیده است:
مادام که قانون جدید هواپیمایی کشور به تصویب نرسیده کلیه اختیارات و وظایف شورا یعالی هواپیمایی کشوری موضوع قانون اصلاح ماده 6
قانون هواپیمایی کشوری مصوب 1347 به هیأتی مرکب از هفت نفر به شرح زیر تفویض م یگردد:
-1 معاون وزارت راه و ترابری و رییس سازمان هواپیمایی کشوری.
-2 یک نفر از اعضاء مطلع هواپیمایی کشوری به انتخاب وزیر راه و ترابری.
-3 یک نفر نماینده مطلع از وزارت امور اقتصادی و دارایی به انتخاب وزیر امور اقتصادی و دارایی.
-4 یک نفر نماینده مطلع از سازمان برنامه و بودجه به انتخاب وزیر مشاور و سرپرست سازمان برنامه و بودجه.
-5 یک نفر متخصص حقوق هوایی به انتخاب وزیر راه و ترابری در صورت لزوم مدیرعامل شرکت هواپیمایی ملی ایران و یک نفر نماینده از
مؤسسات هواپیمایی داخلی در جلسات هیأت شرکت نموده ولی حق رأی ندارند.
-6 یک نفر نماینده مطلع از وزارت امور خارجه به انتخاب وزیر و یا سرپرست وزارت امورخارجه.
-7 یک نفر نماینده مطلع نیروی هوایی جمهوری اسلامی ایران به انتخاب وزیر دفاع.
تبصره: آیی ننامه هیأت مذکور شامل طرز شامل طرز تشکیل جلسات و طریق ارجاع امور و رسیدگی و اتخاذ تصمیم و سایر مسابل مربوط به وسیله
هیأت تنظیم و پس از تصویب هیأت وزیران به مورد اجرا گذارده خواهد شد.
یک نفر نماینده عالی مقام از سازمان برنامه به انتخاب مدیرعامل سازمان برنامه . (در حال حاضر سازمان مدیریت و برنام ه ریزی
کشور)
یک نفر از اعضای اطاق بازرگانی تهران به انتخاب رییس اطاق.
-10 یک نفر از اعضای اطاق صنایع و معادن ایران به انتخاب رییس اطاق.
-11 یک نفر متخصص حقوق هوایی به انتخاب وزیر راه.
مدیرعامل شرکت هواپیمایی ملی ایران و یک نفر نماینده از مؤسسات هواپیمایی خصوصی داخلی در جلسات شورا شرکت نموده
ولی حق رأی ندارند 5
.
1347 )- وظایف شورای عالی هواپیمایی کشور به قرار زیر است: /2/ تبصره 1 (الحاقی 4
الف – مطالعه و اظهارنظر در مسایل مربوط به هواپیمایی کشوری که از طرف نخست وزیر به شورا ارجاع و یا یکی از اعضای شورا
پیشنهاد نماید.
ب – اظهار نظر راجع به صدور پروانه بهره برداری هوایی یا الغا یا توقیف موقت یا محدود ساختن اختیارات مندرج در پروانه که
طبق مقررات قانونی به شورا ارجاع م یشود.
ج – تعیین و تصویب نرخ حمل ونقل هوایی مسافر و بار.
د- اظهار نظر راجع به لوایح قانونی مربوط به هواپیمایی کشوری و طرح موافقتنامه ها و قراردادهای بین المللی با دول خارجه که به
وسیله دولت تقدیم مجلس می شود.
ه – تعیین خط مشی کلی هواپیمایی کشوری.
1347 )- در مواردی که وزارتخانه ها و ادارات دولتی و سازمان ها و شرکت های وابسته به دولت /2/ تبصره 2 (الحاقی 4
مقرراتی تهیه و تسلیم می نمایند که ممکن است به نحوی از انحا با مسایل مربوط به هواپیمایی کشوری ارتباط پیدا کند موظفند قبلاً نظر
شورای عالی هواپیمایی کشوری را جلب کنند.
1347 )– عضویت شورای عالی هواپیمایی کشوری افتخاری است و از لحاظ انجام این وظیفه حق ی به /2/ تبصره 3 (الحاقی 4
اعضا پرداخت نم یشود.
تبصره 4- آیین نامه شورای عالی هواپیمایی شامل طرز تشکیل جلسات و طریقه ارجاع امور به شورا و رسیدگی و اتخاذ تصمیم و
سایر مسایل مربوط به طرز عمل شورا به وسیله شورا تنظیم و پس از تصویب هیأت وزیران به موقع اجرا گذاشته خواهد شد.
6
ماده 7- هواپیمای ایرانی با رعایت قوانین و مقررات کشور در پرواز بر فراز ایران آزاد م یباشد.
ماده 8- هواپیمای خارجی می تواند با رعایت قوانین و مقررات کشور بر فراز ایران پرواز نماید با در ایران فرود آید و مسافر و بار و
محمولات پستی یا یکی از آنها را پیاده و یا قبول نماید مشروط بر این که قبلاً اجازه دولت ایران تحصیل شده باشد ی ا به موجب
قراردادی این اجازه داده شده باشد و دولت متبوع آن هواپیما همین حقوق را برای هواپیمای ایرانی شناخته باشد.
5 - به موجب قسمت اخیر تبصره 2 ماده 5 اصلاحی قانون تأسیس شرکت هواپیمایی جمهوری اسلامی ایران مصوب 1373 مدیرعامل شرکت
هواپیمایی جمهوری اسلامی ایران به عنوان عضو شورا یعالی هواپیمایی کشوری با حق رأی تعیین گردیده است.
6 1360 مندرج در همین مجموعه مراجعه فرمایید. /7/ - به آیی ننامه شورا یعالی هواپیمایی کشوری مصوب 19
ماده 9- حمل ونقل بازرگانی مسافر و بار و محصولات پستی یا یکی از آنها از یک نقطه کشور به یک نقطه دیگر آن منحصر به
هواپیماهای ایرانی م یباشد.
ماده 10 - اداره کل هواپیمایی کشوری می تواند در مواردی که امنیت عمومی یا علل نظامی ایجاب م ی نماید با تصویب هیأت
وزیران پرواز هواپیمای ایرانی یا خارجی را بر فراز قسمتی از خاک کشور ممنوع یا محدود یا مقید به شرایط خاصی بنماید.
ماده 11 - برای این که هواپیمایی به تابعیت ایرانی شناخته شود باید در دفتر ثبت هواپیماها که در اداره کل هواپیمایی کشوری
نگاهداری می شود به ثبت برسد.
الف- هواپیما در کشور دیگری به ثبت نرسیده باشد و در صورتی که قبلاً در ثبت کشور دیگر بوده از ثبت آن کشور خارج شده
باشد.
ب- هواپیما به اتباع ایران اعم از شخص یا شرکت متعلق باشد.
ج- اگر هواپیما تعلق به شرکتی داشته باشد اکثریت سهام آن باید متعلق به اتباع ایران و اقامتگاه قانونی آن شرکت در ایران باشد و
در شرکت هایی که سرمایه آنها به صورت سهام یا متساو یالقیمه درآمده سهام شرکت با اسم باشد پس از ثبت هواپیما گواهینامه ثبت و
تابعیت ایرانی صادر و علایم ثبت و تابعیت تعیین م یشود 7
.
ماده 12 - هواپیمایی که به تابعیت ایرانی شناخته شده در صورتی که در کشور دیگری به ثبت برسد و یا مالک آن تغییر یا فوت
کند یا تغییر تابعیت دهد و همچنین در صورتی که یکی از شرایط ثبت مندرج در ماده 11 را فاقد شود ثبت هواپیما و همچنین گواهینامه
ثبت و تابعیت آن از تاریخ وقوع یکی از علل فوق باطل م یشود.
ماده 13 - هواپیمایی که در دفتر ثبت هواپیماها به ثبت رسیده باشد در صورتی می تواند پرواز کند که گواهینامه قابلیت پروازی که
مدت اعتبار آن منقضی نشده دارا باشد.
ماده 14 - هیچکس نم یتواند هواپیمایی را براند یا به سمت عضو هیأت رانندگی در هواپیما به هر نوع عمل مربوط براندن هو اپیما
اقدام یا کمک نماید یا تعلیم خلبانی دهد مگر این که گواهینامه فنی که مدت اعتبار آن منقضی نشده دارا باشد.
ماده 15 - مرجع صدور هرگونه اجازه نامه مربوط به امور هواپیمایی کشوری و گواهینامه مربوط به متخصصین فنی هواپیمایی
کشوری و پروانه مربوط به بهر هبرداری هوایی اداره کل هواپیمایی کشوری می باشد.
ماده 16 - اداره کل هواپیمایی کشوری می تواند در موارد تخلف از مقررات این قانون و آیین نامه های اجرایی آن صرفنظر از
تعقیبات جزایی هرگونه اجازه نامه یا گواهینامه متخلف را لغو یا موقتاً توقیف نموده یا اختیارات مندرج در آن را محدود سازد و همچنین
پرواز هواپیماهای متخلف را در صورتی که محتمل خطر برای سرنشینان هواپیما یا اشخاص یا حیوانات روی زمین یا حدوث خسارتی
برای اموال اعم از منقول یا غیرمنقول باشد ممنوع سازد.
ماده 17 - برای این که شخص طبیعی یا حقوقی بتواند در ایران به تصدی حمل ونقل بازرگانی هوایی اشخاص یا اشیاء مبادرت
نماید باید تبعه ایران بوده و قبلاً پروانه بهره برداری هوایی از اداره کل هواپیمایی کشور تحصیل کرده باشد.
7 - به موجب تبصره 3 قانون راجع به اجازه تأسیس شرکت واحد هواپیمایی ایران و شرکت هواپیمایی پارس مصوب 1338 اصلاح شده اس ت.
٭ مجموعه قوانین 1338
٭ شرکت هواپیمایی پارس با شرکت واحد هواپیمایی ایران ادغام و هواپیمایی ملی ایران تأسیس گردیده است.
این پروانه در صورتی داده می شود که شورای عالی هواپیمایی کشوری بهره برداری هوایی تقاضا شده را منطبق با مصالح کشور و
احتیاجات جامعه تشخیص دهد و اطمینان حاصل نماید که تقاضاکننده قادر به انجام وقوع بهره برداری هوایی مورد تقاضای خود به طرز
اطمینان بخش می باشد.
در مورد شرکت های هواپیمایی برای صدور پروانه بهره برداری هوایی علاوه بر وجود شرایط فوق دارا بودن شرایط ثبت هو اپیما
مندرج در ماده 11 الزامی است.
برای هر نوع پرواز بازرگانی دیگر و همچنین تأسیس و دایر نمودن آموزشگاه به منظور تعلیم و تربیت متخصصین فنی هواپیمایی
شرایط مندرج در این ماده ضروری است ولی به جای پروانه بهره برداری هوایی اجازه نامه اداره کل هواپیمایی کشوری باید قبلاً تحصیل
شده باشد.
ماده 18 - در صورتی که دارنده پروانه بهره برداری هوایی یا سایر پروانه های مربوط به امور هواپیمایی کشوری شرایطی را که برای
تحصیل پروانه لازم بوده فاقد شود یا از انجام تعهداتی که به موجب مندرجات پروانه به عهده گرفته تخلف نماید اداره ک ل هواپیمایی
کشوری می تواند طبق نظر شورای عالی هواپیمایی کشوری برحسب درجه اهمیت تخلف و تکرار آن پروانه او را لغو یا موقتاً توقیف
نموده یا اختیارات مندرج در آن را محدود سازد.
ماده 19 - هر وقت اداره کل هواپیمایی کشوری برای ایجاد فرودگاه ها یا تأسیسات مربوط به هواپیمایی کشوری احتیاج به
خریداری زمین یا ساختمان متعلق به دیگری پیدا کند می تواند طبق قانون راجع به احداث و توسعه معابر و خیابا نها مصوب 23 آبان ماه
1312 شمسی اقدام نماید.
8
ماده 20 - اداره کل هواپیمایی کشوری م یتواند از املاک عمومی یا خصوصی اعم از اراضی و ساختما نها برای برقرار کردن
وسایل مربوط به تأمین ب یخطری پرواز هواپیماها مجاناً استفاده کند و حق عبور از آن املاک را برای به کار انداختن و نگهداری وسایل
مزبور خواهد داشت مشروط بر این که مانع استفاده عادی از آن املاک نشود چنانچه در نتیجه برقرار کردن یا به کار انداختن یا
نگاهداری وسایل مذکور خسارتی وارد شود باید از طرف اداره کل هواپیمایی کشوری جبران گردد.
ماده 21 - دولت می تواند به پیشنهاد اداره کل هواپیمایی کشوری با صدور تصویبنامه ایجاد هرگونه ساختمان یا مانع دیگری را در
فاصله معینی از حدود یک فرودگاه یا تأسیسات مربوط به تأمین بی خطری پرواز هواپیماها یا ممنوع یا محدود سازد مگر در صورتی که
ساختمان یا مانع مزبور موجد خطری برای پرواز هواپیماها نگردیده و مورد موافقت اداره کل هواپیمایی کشوری قرار گرفته باشد
چنانچه خسارتی مستقیماً و منحصراً در نتیجه این ممنوعیت یا محدودیت به کسی وارد گردد باید از طرف اداره کل هواپیمایی کشوری
جبران شود.
9
در صورتی که ساختمان یا مانع دیگری که مطابق این ماده ممنوع یا محدود شده باشد در اطراف یک فرودگاه کشوری یا تأسیسات
مربوط به تأمین بی خطری پرواز هواپیماها قبل از اجرای این قانون موجود بوده دولت م یتواند مطابق ماده 19 برای برداشتن یا محدود
ساختن آن اقدام نماید.
8 - در حال حاضر لایحه قانونی نحوه خرید و تملک اراضی و املاک برای اجرای برنام ههای عمومی، عمرانی و نظامی دولت مصوب 1358 جایگزین
قانون فوق گردیده است و قانون مذکور نسخ شده است.
9 - به تصویبنام ه هیأت وزیران مورخ 1331 و 1353 مندرج در همین مجموعه مراجعه فرمایید.
ماده 22 – آیین نامه های اجرایی این قانون شامل مقررات مربوط به پرواز هواپیماهای کشوری ایرانی و خارجی – تأمین بی خطری
پرواز هواپیماها – فرودگاه ها – ثبت و تابعیت هواپیماها – قابلیت پرواز هواپیماها – گواهینامه های متخصصین فنی هواپیمایی مربوط به
تعلیم و تربیت متخصصین فنی هواپیمایی – کارخانه ها و تعمیرگاه های مربوط به هواپیمایی – حمل ونقل هوایی – مخابرات هواپیمایی –
سوانح هواپیمایی – و موارد توقیف موقت یا لغو هرگونه اجازه نامه یا گواهینامه یا پروانه صادره یا توقیف هواپیمای متخلف به وسیله
اداره کل هواپیمایی کشوری تنظیم و پس از تصویب هیأت وزیران به موقع اجرا گذاشته خواهد شد.
10
ماده 23 - هر کس به قصد ایجاد خطر برای هواپیما یا سرنشینان آن علامت هوایی تقلبی به کار برد به نحوی که بتوان آن را
علامت حقیقی مخصوص هواپیمایی تلقی نمود یا علامت هواپیمایی موجود را غیرقابل استفاده سازد یا مانعی در مقابل هواپیما ایجاد یا
اطلاع غلط دهد یا هرگونه عملی به منظور ایجاد خطر برای هواپیما یا سرنشینان آن انجام بدهد به حبس تأدیبی از شش ماه تا 3 سال
محکوم خواهد شد و در صورتی که از عمل او قتل یا جرح واقع شود مرتکب به مجازاتی که به نفس جرم مزبور مقرر است نیز محکوم
خواهد گردید و مجازات اشد قابل اجراست.
ماده 24 – هر کس عالماً هواپیمایی را که دارای علایم ثبت و تابعیت مجعول باشد براند و همچنین هر کس عالماً هواپیمایی را که
بدون حق علامت تابعیت ایران به آن نصب شده در خارج از ایران براند به حبس تأدیبی از شش ماه تا 3 سال محکوم خواهد شد.
ماده 25 - هر کس عالماً هواپیمایی را که فاقد علایم ثبت و تابعیت بوده براند به حبس تأدیبی از 3 ماه تا 1 سال محکوم خواهد
شد.
ماده 26 - در مواردی که پرواز هواپیما بر فراز ایران مشروط به تحصیل اجازه قبلی از دولت است هر کس عمداً بدون داشتن اجازه
هواپیمایی را بر فراز ایران براند و همچنین در مواردی که مطابق مقررات این قانون پرواز هواپیما بر فراز قسمتی از خاک کشور ممنوع
یا محدود یا مقید به شرایط خاصی باشد عمداً هواپیما را بر فراز مناطق ممنوع براند یا بدون رعایت محدودیت ها یا شرایط مقرره پرواز
کند به جزای نقدی از 2000 تا 20000 ریال یا به حبس تأدیبی از 2 ماه تا 1 سال یا به هر دو مجازا ت محکوم خواهد شد و اگر به
موجب قوانین دیگری مجازات شدیدتر برای این عمل مقرر شده باشد مجازات اشد قابل اجرا است.
ماده 27 - هر کس با هواپیمای خارجی به قصد حمل ونقل بازرگانی از یک نقطه کشور به یک نقطه دیگر آن مسافر و بار و
محمولات پستی یا یکی از آنها را حمل کند به جزای نقدی از 2000 تا 20000 ریال یا به حبس تأدیبی از 2 ماه تا 1 سال یا به هر دو
مجازات محکوم خواهد شد.
11
ماده 28 - اشخاص زیر به جزای نقدی از 1000
12
تا 10000 ریال یا به حبس تأدیبی از 2 ماه تا 6 ماه یا به هر دو مجازات محکوم
خواهند شد:
الف – هر کس بدون داشتن پروانه بهر هبرداری هوایی به تصدی حم لونقل بازرگانی هوایی اشخاص یا اشیاء مبادرت ورزد.
10 - در اجرای ماده فوق تاکنون آیی ننام ههای پرواز هواپیماهای خارجی در ایران، ثبت هواپیماها، ب یخطری پرواز و نصب چراغ قرمز، عبور و مرور
وسایط نقلیه و اشخاص در حوزه داخلی فرودگا هها، حم لونقل هوایی و نظارت بر تأسیس و فعالیت دفاتر خدمات مسافرت هوایی و جهانگردی به
تصویب رسیده است ( به همین مجموعه مراجعه فرمایید).
1 و 2 – به موجب ماده 14 قانون مجازات عمومی 1352 حداقل مجازات جزای نقدی پن جهزار ریال تعیین و سپس به موجب قانون وصول برخی از
درآمدهای دولت و مصرف آن در موارد معین به هف تهزار ریال افزایش یافته است.
ب – هر کس بدون داشتن اجازه نامه از اداره کل هواپیمایی کشوری به هر نوع پرواز بازرگانی دیگر یا تأسیس و دایر نمودن
آموزشگاه به منظور تعلیم و تربیت متخصصین فنی هواپیمایی عمل نماید.
ج – هر کس بدون داشتن گواهینامه فنی هواپیمایی را براند یا به سمت عضو هیأت رانندگی در هواپیما به هر نوع عمل مربوط به
راندن هواپیما اقدام یا کمک نماید یا تعلیم خلبانی دهد.
د – هر کس هواپیمایی را براند که فاقد گواهینامه قابلیت پرواز بوده یا مدت اعتبار گواهینامه مزبور منقضی شده باشد.
ماده 29 - روابط حقوقی بین اشخاصی که در داخل یک هواپیمایی که بر فراز ایران پرواز می نماید قرار دارند در مواردی که از
لحاظ حق حاکمیت ارضی اصولاً مشمول قوانین محلی است تابع قانون کشور متبوع آن هواپیما م یباشد.
ماده 30 - مقررات جزایی ایران نسبت به جرایمی که داخل یک هواپیمای ایرانی در خارج از ایران ارتکاب شود وقتی اجرا
می شود که متهم در ایران دستگیر شده باشد و متهم تبعه خارجی برای تعقیب به کشور خارجی رد نشده یا در صورتی که متهم به علت
ارتکاب آن جرم به ایران مسترد شده باشد.
ماده 31 - به جنحه و جنایاتی 13
که در داخل هواپیمای خارجی حین پرواز ارتکاب شود در صورت وجود یکی از شرایط ذیل
محاکم ایران رسیدگی خواهند کرد.
الف – جرم مخل انتظامات یا امنیت عمومی ایران باشد.
ب – متهم یا مجنی علیه تبعه ایران باشد.
ج – هواپیما بعد از وقوع جرم در ایران فرود آید.
در هر یک از موارد بالا رسیدگی در دادگاه محلی که هواپیما فرود آمده یا دادگاه محلی که متهم دستگیر شود به عمل خواهد
آمد.
ماده 32 - در موردی که جنحه یا جنایتی داخل یک هواپیما که بر فراز ایران پرواز می کند یا داخل یک هواپیمای ایرانی در خارج
از ایران ارتکاب شود فرمانده هواپیما مکلف است تا زمانی که مداخله مأمورین صلاحیت دار میسر باشد طبق مقررات قانون اصول
محاکمات جزایی تفتیشات و تحقیقات مقدماتی به عمل آورده دلایل و مدارک جرم را جمع آوری و تأمین نماید و در صورت لزوم
می تواند موقتاً مظنونین به ارتکاب جرم را توقیف کند مسافرین و اعضاء هیأت رانندگی را تفتیش و اشیایی را که ممکن است دلیل جرم
باشد توقیف نماید.
در مورد این ماده فرمانده هواپیما برای تفتیش جرم و تحقیقات مقدماتی از ضابطین دادگستری 14
محسوب می شود و کلیه وظایفی
را که به موجب فصل دوم قانون اصول محاکمات جزایی برای کمیسرهای شهربانی مقرر است عهد هدار می باشد.
ماده 33 - در مورد ماده 32 پس از فرود آمدن هواپیما فرمانده باید گزارش کتبی راجع به موضوع جرم و اقدامات مقدماتی که ب ه
عمل آورده است تنظیم و به اداره کل هواپیمایی کشوری ارسال دارد.
به علاوه در صورتی که هواپیما در ایران فرود آید فرمانده هواپیما مکلف است فوراً وقوع جرم و نتیجه تفتیشات و تحقیقات و
اقداماتی را که به عمل آورده به دادستان محل فرود آمدن هواپیما یا قائم مقام او اطلاع داده متهم یا مظنون را با دلایل و مدارک جرم به
-1 تقسی مبندی جرایم به خلاف، جنحه و جنایت از تقسیمات قانون مجازات عمومی بوده است.
14 - در خصوص شناخت سایر ضابطین دادگستری به ماده 15 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1378 مراجعه شود.
دادستان یا بازرس تسلیم و از مداخله خودداری کند و در موردی که هواپیمای ایرانی بعد از وقوع جرم در خارج از ایران فرود آید
فرمانده هواپیما باید مراتب را به اطلاع کنسول ایران که در حوزه او هواپیما فرود آمده رسانیده و از او کسب تکلیف کند.
ماده 34 - تخلف از مقررات آیین نامه های اجرا احکام این قانون موجب کیفرهایی است که حداکثر آن نباید از ده هزار ریال
جزای نقدی و دو ماه حبس تأدیبی تجاوز نماید. میزان مجازات هر یک از انواع تخلفات در آیین نامه ای که به پیشنهاد وزا رتین
دادگستری و راه به تصویب هیأت وزیران رسیده باشد تعیین خواهد شد.
ماده 35 - رسیدگی به جرایم مذکور در این قانون در مراحل کیفری و دادگاه های صلاحیت دار فوراً و خارج از نوبت به عمل
خواهد آمد.